کانون حقوق بشر ایران، یکشنبه ۲۷ اردیبهشتماه ۱۴۰۵ – ارشیا قیصربیگی، جوان اهل شهر سرابله از توابع استان ایلام، پس از بازداشت خشونتآمیز توسط نیروهای امنیتی، با اتهامات «محاربه» و «افساد فیالارض» مواجه شده است. منابع مطلع میگویند این اتهامات در حالی علیه او مطرح شده که وی در طول دوران بازداشت تحت شکنجه، فشارهای شدید جسمی و روانی و بازجویی در سلول انفرادی قرار داشته و اعترافات منتسب به او در چنین شرایطی اخذ شده است.
بازداشت خشونتآمیز ارشیا قیصربیگی بدون ارائه حکم قضایی
براساس گزارشهای منتشرشده، ارشیا قیصربیگی، فرزند فرزاد، روز سهشنبه ۱۵ اردیبهشتماه ۱۴۰۵ در پی یورش نیروهای امنیتی به منزل شخصیاش بازداشت شد. به گفته منابع مطلع، نیروهای امنیتی بدون ارائه حکم قضایی وارد خانه این شهروند شده و او را بهصورت خشونتآمیز بازداشت کردند.
گزارشها حاکی از آن است که شدت ضربوجرح هنگام بازداشت به حدی بوده که ارشیا قیصربیگی دچار شکستگی فک، بینی و چندین دندان شده است. با وجود این وضعیت جسمی، وی از رسیدگی پزشکی موثر و انتقال به مراکز درمانی محروم مانده و همچنان در بازداشتگاه امنیتی نگهداری میشود.
به گفته یک منبع آگاه، بازجوییها از این جوان اهل ایلام همچنان ادامه دارد و او در سلول انفرادی تحت فشار شدید قرار دارد. این منبع همچنین تأکید کرده که وضعیت جسمی وی پس از شکنجه و ضربوجرح نامناسب گزارش شده و نگرانیها درباره سلامت او رو به افزایش است.
اعترافات اجباری زیر شکنجه و طرح اتهام «محاربه»
بر اساس اطلاعات منتشرشده، نهادهای امنیتی اتهامات سنگینی از جمله «محاربه» و «افساد فیالارض» را علیه ارشیا قیصربیگی مطرح کردهاند؛ اتهاماتی که در ساختار قضایی حاکمیت میتوانند به صدور احکام سنگینی از جمله اعدام منجر شوند.
این در حالی است که منابع نزدیک به خانواده او میگویند اعترافات منتسب به ارشیا قیصربیگی تحت شکنجه و فشار شدید روانی و جسمی اخذ شده است. به گفته این منابع، بازجویان امنیتی در طول دوران بازداشت تلاش کردهاند با اعمال فشار و نگهداری طولانیمدت در سلول انفرادی، او را وادار به پذیرش اتهامات کنند.
طرح چنین اتهاماتی علیه این شهروند در شرایطی صورت گرفته که او همچنان از ابتداییترین حقوق قانونی خود محروم است. بنا بر گزارشها، ارشیا قیصربیگی طی ۱۲ روز گذشته نه امکان تماس و ملاقات با خانواده را داشته و نه اجازه دسترسی به وکیل مستقل برای دفاع از خود به او داده شده است.
در متن قرار بازداشت صادرشده برای وی، به حق اعتراض دهروزه اشاره شده، اما منابع حقوق بشری میگویند نگهداری در انفرادی و محرومیت از وکیل عملاً امکان استفاده از این حق قانونی را از او سلب کرده است.
ادامه فشار امنیتی علیه خانواده قیصربیگی
خانواده قیصربیگی پیش از این نیز تحت فشار نهادهای امنیتی قرار گرفته بودند. در سال ۱۴۰۲، ارشک قیصربیگی، برادر ارشیا، در تاریخ ۸ تیرماه بازداشت شده بود.
طبق گزارشهای منتشرشده، نیروهای امنیتی در آن زمان به خانواده این کودک اعلام کرده بودند تا زمانی که ارشیا قیصربیگی خود را به اداره اطلاعات معرفی نکند، فرزند دیگر خانواده در بازداشت باقی خواهد ماند. ارشک قیصربیگی نهایتاً پس از حدود یک ماه با قرار وثیقه یک میلیارد تومانی آزاد شد.
فعالان حقوق بشر این اقدام را نمونهای از اعمال فشار امنیتی بر خانوادهها و استفاده از بازداشت بستگان برای وادار کردن افراد تحت تعقیب به تسلیم توصیف کردهاند؛ روشی که در سالهای اخیر بارها در پروندههای امنیتی مشاهده شده است.
افزایش نگرانیها درباره خطر صدور حکم اعدام
اتهامات «محاربه» و «افساد فیالارض» طی سالهای گذشته بارها علیه معترضان، زندانیان سیاسی و شهروندان بازداشتشده در پروندههای امنیتی مطرح شده است. نهادهای حقوق بشری بارها هشدار دادهاند که استفاده گسترده از این اتهامات با هدف تشدید سرکوب و ایجاد فضای ارعاب در جامعه صورت میگیرد.
در پرونده ارشیا قیصربیگی نیز نگرانیها زمانی افزایش یافته که گزارشها از شکنجه، اعترافات اجباری و محرومیت او از دسترسی به وکیل حکایت دارند. فعالان حقوق بشر هشدار دادهاند که ادامه این روند میتواند زمینهساز صدور احکام سنگین و غیرقابل بازگشت علیه این جوان اهل ایلام شود.
نقض حقوق بشر؛ شکنجه، اعتراف اجباری و محرومیت از دادرسی عادلانه
پرونده ارشیا قیصربیگی نمونهای از بازداشتهای خشونتآمیز، اعمال شکنجه برای اخذ اعترافات اجباری و محرومیت متهمان امنیتی از حقوق اولیه قانونی در ساختار قضایی حاکمیت است.
